{"id":552,"date":"2023-01-30T17:40:57","date_gmt":"2023-01-30T17:40:57","guid":{"rendered":"https:\/\/ditori.com\/?p=552"},"modified":"2023-01-30T17:40:57","modified_gmt":"2023-01-30T17:40:57","slug":"analisti-nese-vertet-perendimi-do-paqe-mes-kosoves-dhe-serbise","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ditori.com\/index.php\/2023\/01\/30\/analisti-nese-vertet-perendimi-do-paqe-mes-kosoves-dhe-serbise\/","title":{"rendered":"Analisti: N\u00ebse v\u00ebrtet Per\u00ebndimi do paqe mes Kosov\u00ebs dhe Serbis\u00eb\u2026"},"content":{"rendered":"<p><em>\u201cN\u00eb rastin e vendeve t\u00eb Ballkanit Per\u00ebndimor, Bashkimi Evropian, pa dyshim, ka luajtur nj\u00eb rol t\u00eb madh q\u00eb nga vitet e luft\u00ebs. Megjithat\u00eb, ajo kurr\u00eb nuk arriti t\u00eb provoj\u00eb se \u00ebsht\u00eb e aft\u00eb t\u00eb marr\u00eb vendime t\u00eb m\u00ebdha q\u00eb do t\u2019i jepnin fund integrimit t\u00eb k\u00ebtyre vendeve dhe do t\u00eb konfirmonin fuqin\u00eb e saj politike. Si pasoj\u00eb, forcat e err\u00ebta luajt\u00ebn loj\u00ebn e tyre n\u00eb k\u00ebto vende, t\u00eb cilat p\u00ebrdoren nga k\u00ebto vende p\u00ebr destabilizimin n\u00eb rajon dhe m\u00eb gjer\u00eb\u201d<\/em>, thot\u00eb Albinot Maloku, master i s\u00eb drejt\u00ebs nd\u00ebrkomb\u00ebtare dhe analist politik nga Kosova.<\/p>\n<p>Ai pretendon se Bashkimi Evropian nuk nd\u00ebrmerr hapa adekuat\u00eb p\u00ebr integrimin e rajonit.<\/p>\n<p><em>\u201cKa nj\u00eb ndjenj\u00eb se Kroacia do t\u00eb jet\u00eb e fundit q\u00eb do t\u00eb p\u00ebrjetoj\u00eb integrimin evropian midis vendeve t\u00eb Ballkanit Per\u00ebndimor. Bashkimi Evropian kishte nj\u00eb q\u00ebndrim t\u00eb dyfisht\u00eb ndaj k\u00ebtyre vendeve. Integrimi i p\u00ebrshpejtuar nuk do t\u00eb ndodh\u00eb, megjith\u00ebse do t\u00eb ishte m\u00eb mir\u00eb n\u00ebse do t\u00eb ndodhte. Nga gjasht\u00eb vendet e k\u00ebtij rajoni, vet\u00ebm Serbis\u00eb nuk i intereson an\u00ebtar\u00ebsimi n\u00eb Bashkimin Evropian dhe kjo \u00e7\u00ebshtje asnj\u00ebher\u00eb nuk ka qen\u00eb prioritet p\u00ebr t\u00eb\u201d,\u00a0<\/em>vler\u00ebson bashk\u00ebbiseduesi.<\/p>\n<p>Ai thekson se \u201c<em>Republika e Kosov\u00ebs ka 15 vjet q\u00eb po p\u00ebrpiqet t\u00eb d\u00ebshmoj\u00eb shtet\u00ebsin\u00eb e saj, gj\u00eb q\u00eb e shqet\u00ebson Serbin\u00eb deri n\u00eb irracionalitet\u201d.<\/em>\u00a0Sipas tij,\u00a0<em>\u201ctensionet e shkaktuara nga barrikadat nga vart\u00ebsit e presidentit serb Aleksandar Vu\u00e7i\u00e7 n\u00eb kat\u00ebr komuna n\u00eb veri t\u00eb Kosov\u00ebs ku minoriteti serb \u00ebsht\u00eb shumic\u00eb, kan\u00eb ardhur si rezultat i vullnetit t\u00eb Qeveris\u00eb s\u00eb Kosov\u00ebs p\u00ebr t\u00eb rivendosur rendin dhe paqen\u201d.<\/em><\/p>\n<p><em>\u201cTensionet filluan pasi Beogradi zyrtar u b\u00ebri thirrje serb\u00ebve t\u00eb Kosov\u00ebs q\u00eb t\u00eb largohen nga organet shtet\u00ebrore dhe institucionet vendore. Vazhdimi ishte i till\u00eb q\u00eb sot serb\u00ebt vendas n\u00eb ato zona po organizojn\u00eb protesta kund\u00ebr presidentit t\u00eb Serbis\u00eb q\u00eb i manipuloi. K\u00ebto tensione ishin t\u00eb paarsyeshme dhe t\u00eb d\u00ebmshme, mbi t\u00eb gjitha p\u00ebr qytetar\u00ebt serb\u00eb t\u00eb Kosov\u00ebs. Efekti i k\u00ebtyre tensioneve n\u00eb rajon, p\u00ebr fat, nuk ishte ai q\u00eb prisnin forcat e err\u00ebta, t\u00eb interesuara p\u00ebr konflikte n\u00eb Ballkanin Per\u00ebndimor. Federata Ruse \u00ebsht\u00eb ende e interesuar p\u00ebr destabilizimin e k\u00ebsaj pjese t\u00eb Evrop\u00ebs\u201d.<\/em><\/p>\n<p>Ai thekson se faktori nd\u00ebrkomb\u00ebtar ka vite q\u00eb \u00ebsht\u00eb p\u00ebrfshir\u00eb n\u00eb mosmarr\u00ebveshjet nd\u00ebrmjet Kosov\u00ebs dhe Serbis\u00eb, sidomos kur b\u00ebhet fjal\u00eb p\u00ebr dialogun e leht\u00ebsuar nga Bashkimi Evropian. Megjithat\u00eb, si\u00e7 pretendon ai, bashk\u00ebsia nd\u00ebrkomb\u00ebtare, ve\u00e7an\u00ebrisht Bashkimi Evropian, nuk ka qen\u00eb asnj\u00ebher\u00eb e bashkuar n\u00eb zgjidhjen e problemeve mes dy vendeve.<\/p>\n<p><em>\u201cNdoshta sepse ka vende n\u00eb Bashkimin Evropian q\u00eb nuk e njohin realitetin e krijuar m\u00eb 17 shkurt 2008. Ndaj ajo ka nj\u00eb qasje me dy fytyra. Sot ne kemi nj\u00eb p\u00ebrkushtim m\u00eb t\u00eb fort\u00eb nga Shtetet e Bashkuara t\u00eb Amerik\u00ebs dhe kjo rrit shpres\u00ebn p\u00ebr nj\u00eb zgjidhje m\u00eb konkrete t\u00eb marr\u00ebdh\u00ebnieve nd\u00ebrmjet Kosov\u00ebs dhe Serbis\u00eb. Pas gjith\u00eb tensioneve t\u00eb krijuara n\u00eb Kosov\u00eb, jemi para nj\u00eb momenti n\u00eb t\u00eb cilin flitet p\u00ebr nj\u00eb propozim franko-gjerman, i cili nxitet nga jotransparenca e eg\u00ebr.<\/em><\/p>\n<p><em>Mir\u00ebpo, lidhet edhe me nj\u00eb \u00e7\u00ebshtje q\u00eb \u00ebsht\u00eb e papranueshme p\u00ebr kryeministrin e Kosov\u00ebs, Albin Kurti, e cila i referohet Marr\u00ebveshjes s\u00eb vitit 2013, e cila parasheh krijimin e nj\u00eb mekanizmi pa mbiem\u00ebr t\u00eb njohur si asociacioni i komunave me shumic\u00eb serbe n\u00eb Kosov\u00eb. K\u00ebto \u00e7\u00ebshtje duket se e mbajn\u00eb t\u00eb p\u00ebrfshir\u00eb faktorin nd\u00ebrkomb\u00ebtar. Roli i faktorit nd\u00ebrkomb\u00ebtar nuk duhet t\u00eb jet\u00eb m\u00eb stabilizimi i situat\u00ebs, por zgjidhja e problemeve n\u00ebse v\u00ebrtet duan paqen n\u00eb Ballkan\u201d,<\/em>\u00a0thot\u00eb Maloku.<\/p>\n<p>Ai pranon se Shtetet e Bashkuara t\u00eb Amerik\u00ebs, Gjermania dhe Franca duan t\u00eb ken\u00eb nj\u00eb marr\u00ebveshje nd\u00ebrmjet Kosov\u00ebs dhe Serbis\u00eb dhe p\u00ebrpjekja e fundit, e cila n\u00eb opinion njihet si plani gjermano-francez, d.m.th plani evropian, sipas tij \u00ebsht\u00eb, pa dyshim nj\u00eb p\u00ebrpjekje serioze p\u00ebr t\u00eb arritur nj\u00eb lloj marr\u00ebveshjeje.<\/p>\n<p><em>\u201cKy plan, si dhe diskutimet p\u00ebr t\u00eb mes pal\u00ebve, jan\u00eb zhvilluar me jotransparenc\u00eb t\u00eb madhe. P\u00ebrmbajtja e planit dihet vet\u00ebm nga ato v\u00ebllime shpjegimesh q\u00eb dol\u00ebn n\u00eb media. Kryeministri i Kosov\u00ebs, Albin Kurti, e ka cil\u00ebsuar planin franko-gjerman si vler\u00eb nga e cila mund t\u00eb nisin bisedimet, t\u00eb cil\u00ebn ai la t\u00eb kuptohet se e ka pranuar. N\u00eb an\u00ebn tjet\u00ebr presidenti i Serbis\u00eb, Aleksandar Vu\u00e7i\u00e7 e ka refuzuar, por tashm\u00eb duket se ka ndryshuar q\u00ebndrim. Duket se n\u00eb thelb ky plan \u00ebsht\u00eb i pranuesh\u00ebm si p\u00ebr Prishtin\u00ebn zyrtare, ashtu edhe p\u00ebr Beogradin zyrtar.<\/em><\/p>\n<p><em>Sipas meje, n\u00eb baz\u00eb t\u00eb asaj q\u00eb ka dal\u00eb n\u00eb media, ky plan nuk do t\u2019i jap\u00eb fund mosmarr\u00ebveshjeve, por do t\u00eb qet\u00ebsoj\u00eb situat\u00ebn aktuale. P\u00ebr Republik\u00ebn e Kosov\u00ebs do t\u00eb ishte m\u00eb mir\u00eb t\u00eb kishte nj\u00eb marr\u00ebveshje p\u00ebrfundimtare ligj\u00ebrisht t\u00eb detyrueshme p\u00ebr pal\u00ebt, duke p\u00ebrfunduar me njohje reciproke. \u00c7do gj\u00eb tjet\u00ebr \u00ebsht\u00eb humbje energjie. P\u00ebrpjekja p\u00ebr t\u00eb arritur nj\u00eb zgjidhje t\u00eb bazuar n\u00eb modelin \u2018marr\u00ebveshje n\u00eb proces\u2019 nuk do t\u00eb prodhoj\u00eb at\u00eb q\u00eb duhet t\u00eb jet\u00eb si p\u00ebr Kosov\u00ebn ashtu edhe p\u00ebr Serbin\u00eb\u201d,<\/em>\u00a0deklaron bashk\u00ebbiseduesi.<\/p>\n<p>Duke iu p\u00ebrgjigjur pyetjes n\u00ebse \u00ebsht\u00eb e nevojshme nj\u00eb prani m\u00eb e madhe e forcave ushtarake nd\u00ebrkomb\u00ebtare n\u00eb Kosov\u00eb, ai citon Kurtin t\u00eb ket\u00eb th\u00ebn\u00eb koh\u00eb m\u00eb par\u00eb se \u201c<em>nj\u00eb rritje e konsiderueshme e ushtar\u00ebve dhe pajisjeve ushtarake t\u00eb Organizat\u00ebs s\u00eb Traktatit t\u00eb Atlantikut t\u00eb Veriut (NATO) do t\u00eb p\u00ebrmir\u00ebsonte sigurin\u00eb dhe paqen n\u00eb Kosov\u00eb dhe n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb rajonin e Ballkanit Per\u00ebndimor\u201d.<\/em><\/p>\n<p>\u201c<em>Pas k\u00ebsaj, NATO-ja kishte p\u00ebrgjigjen e saj, e cila ndoshta \u00ebsht\u00eb m\u00eb e mira dhe m\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishmja: \u2018KFOR-i mbetet plot\u00ebsisht i aft\u00eb p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrmbushur misionin e tij n\u00eb p\u00ebrputhje me mandatin e tij t\u00eb Kombeve t\u00eb Bashkuara\u2019<\/em>.\u00a0<em>Vler\u00ebsimet e NATO-s na b\u00ebjn\u00eb t\u00eb ditur se nuk ka nevoj\u00eb p\u00ebr nj\u00eb prani m\u00eb t\u00eb madhe ushtarake n\u00eb Kosov\u00eb dhe se \u00ebsht\u00eb e mjaftueshme p\u00ebr t\u00eb ruajtur paqen dhe stabilitetin\u201d.<\/em><\/p>\n<p><strong>Per\u00ebndimi po p\u00ebrpiqet t\u2019i imponohet Serbis\u00eb<\/strong><\/p>\n<p>Ai \u00ebsht\u00eb i mendimit se Serbia \u201cnuk ulet n\u00eb dy karrige\u201d n\u00eb kuptimin gjeopolitik, por vet\u00ebm n\u00eb nj\u00eb \u2013 Rusin\u00eb.<\/p>\n<p><em>\u201cProblemi \u00ebsht\u00eb se Per\u00ebndimi po p\u00ebrpiqet t\u2019i imponohet Serbis\u00eb, duke l\u00ebn\u00eb hap\u00ebsir\u00eb\u00a0<\/em><em>\u200b\u200b<\/em><em>p<\/em><em>\u00eb<\/em><em>r manovrim me shpres<\/em><em>\u00eb<\/em><em>n p<\/em><em>\u00eb<\/em><em>r ta bindur at<\/em><em>\u00eb<\/em><em>\u00a0t<\/em><em>\u00eb<\/em><em>\u00a0kthehet n<\/em><em>\u00eb<\/em><em>\u00a0\u2018karrigen per<\/em><em>\u00eb<\/em><em>ndimore\u2019. Mbani parasysh se secili nga vendet q<\/em><em>\u00eb<\/em><em>\u00a0aspiron integrimin evropian, n<\/em><em>\u00eb<\/em><em>se do t<\/em><em>\u00eb<\/em><em>\u00a0sillej si Serbia, do t<\/em><em>\u00eb<\/em><em>\u00a0nd<\/em><em>\u00eb<\/em><em>shkohej shum\u00eb m\u00eb leht\u00eb dhe m\u00eb shpejt. Serbia \u00ebsht\u00eb faktor destabilizues n\u00eb Kosov\u00eb, Bosnje-Hercegovin\u00eb, Mal t\u00eb Zi dhe megjithat\u00eb aktivitetet e saj jan\u00eb l\u00ebn\u00eb n\u00eb hije\u201d,<\/em>\u00a0thekson Maloku.<\/p>\n<p>Ai v\u00ebren se politikat etno-nacionaliste kan\u00eb qen\u00eb gjithmon\u00eb shum\u00eb t\u00eb rrezikshme dhe kan\u00eb prodhuar luft\u00ebra.\u00a0\/tesheshi.com\/<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u201cN\u00eb rastin e vendeve t\u00eb Ballkanit Per\u00ebndimor, Bashkimi Evropian, pa dyshim, ka luajtur nj\u00eb rol t\u00eb madh q\u00eb nga vitet e luft\u00ebs. Megjithat\u00eb, ajo kurr\u00eb nuk arriti t\u00eb provoj\u00eb se \u00ebsht\u00eb e aft\u00eb t\u00eb marr\u00eb vendime t\u00eb m\u00ebdha q\u00eb do t\u2019i jepnin fund integrimit t\u00eb k\u00ebtyre vendeve dhe do t\u00eb konfirmonin fuqin\u00eb e saj politike. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":554,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,19],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ditori.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/552"}],"collection":[{"href":"https:\/\/ditori.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ditori.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ditori.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ditori.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=552"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ditori.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/552\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":556,"href":"https:\/\/ditori.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/552\/revisions\/556"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ditori.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/554"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ditori.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=552"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ditori.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=552"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ditori.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=552"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}